Maken de ratten zich klaar om het schip te verlaten? (Hoegin)

Dag 97 — de impasse rond de formatie van een nieuwe federale regering blijft aanslepen. Van zelfs nog maar een begin van een oplossing voor het probleem Brussel-Halle-Vilvoorde is er voorlopig geen sprake, terwijl amper een half jaar geleden de kranten De Standaard en Le Soir de handen in mekaar sloegen om een Belgisch verhaal te brengen dat de indruk moest wekken dat alles toch wel koek en ei was in dit land van «Eendracht maakt macht».

Wie herinnert zich nog de begindagen van paars-groen? De federale regering hoefde nog maar een maatregel aan te kondigen, of de voltallige persmeute viel al collectief in zwijm van bewondering voor zoveel wijsheid, doortastendheid en staatsmanschap. Niets konden Verhofstadt & Co verkeerd doen, ook al bleef het vaak slechts bij een –soms zelfs herhaalde– aankondiging of liet de uiteindelijke uitwerking veel te wensen over. Alleen een verzuurde piet die daarop durfde te wijzen, en alleen daarom al volkomen genegeerd werd in de pers, want wie wil nu met verzuurde pieten te maken hebben? En dan was het plots gedaan: de paars(-groen)e keizer had dan toch geen kleren, en niets kon de paarse regering nog goed doen. De leugens en de blunders waren niet groter dan tevoren, maar ze werden plots wel als zodanig beschreven in de pers, en het beetje dat de federale regering dan toch goed deed werd zelfs niet meer vermeld. Paars was afgeschreven, en wie paars even tevoren nog fel bejubeld had, verguisde diezelfde regering wat later met evenveel overtuiging, indien niet meer. Het paarse schip was gezonken, en geen enkele persrat die nog op het paarse schip gesnapt wou worden.

Maken we vandaag iets gelijkaardigs mee op het Belgische schip? De persratten hebben het tricolore schip misschien nog niet verlaten, maar het lijkt er sterk op dat sommigen zich voor alle zekerheid toch al naar het dek begeven hebben om zich op tijd uit de voeten te kunnen maken. Kijk maar naar de analyse «Is er leven na België?» die De Standaard twee weken geleden maakte: objectief kan het werkje misschien niet genoemd worden, maar voor een krant die een half jaar geleden nog de lof van de belgitude bezong is dit al een grote stap. Pakweg twee jaar geleden zou zo’n analyse trouwens totaal onmogelijk geweest zijn, niet alleen omdat de analyse gewoonweg niet aan de orde zou geweest zijn, maar ook omdat de krant zo’n analyse toen niet zou willen maken hebben. En bovendien: de afkeurende reacties van de andere media en uit politieke hoek zouden niet te overzien geweest zijn, terwijl het nu zo goed als windstil bleef. Dat alleen al toont aan dat er iets grondig veranderd is in Vlaanderen, en niet alleen op de redactie van De Standaard dus.

Een nog frappanter voorbeeld is Siegfried Bracke. Mijn hoed af voor zijn stukje «Belgium? Call it a day.» van een paar dagen geleden, waarin hij toegeeft dat hij van mening veranderd is over het voortbestaan van België. In het artikel roept hij niet op tot een splitsing van België, maar geeft wel toe dat hij zijn mening over de waarschijnlijkheid ervan fundamenteel veranderd heeft in de loop van de laatste jaren, en dat hij van die splitsing ook geen schrik meer van heeft. Ik herhaal: in het artikel roept hij niet op tot een splitsing van België, maar geeft wel toe dat hij zijn mening over de waarschijnlijkheid ervan fundamenteel veranderd heeft in de loop van de laatste jaren, en dat hij van die splitsing ook geen schrik meer van heeft. Als morgen België dan toch barst, heeft hij met dit artikel zijn schaapjes mooi op het droge, maar als het Belgische schip nog een paar jaar blijft voortkabbelen op de woelige communautaire baren is Siegfried Bracke nog niet overboord, want meer dan een nuchtere beschouwing, zeg maar een meta-mening, heeft hij al bij al niet geuit. En ook hier: een paar jaar geleden zou Siegfried Bracke zulke mening veilig voor zich gehouden hebben, en zeker niet op een blog van de VRT kunnen zetten hebben zonder ernstige gevolgen.

Betekent dit nu dat de Vlaamse journalisten plots Vlaamsgezind geworden zijn? Zeker niet: de redacties zijn nog altijd even Belgisch-gezind als een paar maanden geleden, maar omdat het hemd altijd nader is dan de rok wil niemand van hen riskeren samen met België aan de deur gezet te worden. Het zal daarom waarschijnlijk nog een tijdje duren eer één van de Vlaamse hoofdredacteurs een vlammend separatistisch pamflet zal laten afdrukken, maar het is wel duidelijk dat een aantal onder hen er absoluut geen probleem van zal maken België als een baksteen te laten vallen als dat nodig is. De huik naar de wind hangen, heet dat. Net zoals bij de Vlaamse ondernemers, die eenzelfde proces enkele jaren geleden reeds doormaakten, wordt vandaag duidelijk dat er onder de Vlaamse journalisten bitter weinig mensen zijn die wil sterven of hun carrière op het spel zetten om België te redden. Op termijn is dit veel gevaarlijker voor België dan een procentje meer of minder voor Vlaams Belang, N-VA of Lijst Dedecker.

Excuses Franstaligen voor eis Franse excuses Leterme? (Hoegin)

Als nog aangetoond moest worden dat de Vlamingen en de Franstaligen niet alleen in twee verschillende landen maar blijkbaar ook op twee verschillende planeten wonen, dan werd dat bewijs toch wel bijzonder overtuigend geleverd door de RTBf en de hele hetze rond de Marseillaise van Yves Leterme. Zouden we in Vlaanderen bijvoorbeeld evenveel kabaal gemaakt hebben had Didier Reynders het Wilhelmus gezongen? Gelukkig de Franstaligen dus die blijkbaar werkelijk niets belangrijkers hebben om zich druk over te maken dan de zangkunsten van een Eerste Minister in spe.
Probeer het je even voor te stellen: Ivan de Vadder die op de trappen van Sint-Michiel en Sint-Goedele een aantal politici aanklampt met de vraag of ze de Brabançonne wel kunnen zingen, en die tot zijn stomme verbazing meemaakt dat Didier Reynders het Wilhelmus begint aan te heffen. Uiteraard verwacht je dan dat het avondjournaal met dat wereldschokkende item opent, er minstens vijf minuten over dooremmert, en de volgende dagen de Vlaamse kranten bol staan van de eisen om verontschuldigingen –in het Nederlands!– en de analyses dat nu toch wel eens en voorgoed bewezen werd dat Didier Reynders de Vlamingen minacht tot het uiterste.

Ik heb het daar dus erg moeilijk mee. Om te beginnen: zou Didier Reynders weten dat het Wilhelmus het Nederlandse volkslied is? Zou hij het kunnen zingen, of iets gemakkelijker: de melodie herkennen? Het zou mij verbazen. Het zou mij zelfs al aangenaam verrassen moest Ivan de Vadder de melodie kunnen herkennen – niet dat ik hem een kwaad hart toedraag, maar hij werkt tenslotte toch bij de VRT, niet bepaald een orangistische burcht in de Zuidelijke Nederlanden, zeker niet nu Siegfried Bracke zijn microfoon aan de wilgen heeft gehangen.

Maar goed, laten we toch even meegaan en stellen dat dat dus wel degelijk zou gebeuren, zou de nieuwsdienst van de VRT het dan werkelijk gebruiken als openingsitem in het avondjournaal en hierrond schandaal proberen te schoppen? Ik vermoed van niet, al was het maar omdat ze aan de Reyerslaan ook wel beseffen dat de kijker als de bliksem op zoek naar echt nieuws zou wegzappen naar de concurrentie. Zelfs de trouwste VRT-kijker. Heel Vlaanderen zou zich in ieder geval afvragen wat de VRT in ’s hemelsnaam bezielde om met zo’n onnozelheid uit te pakken als er toch wel iets belangrijkere zaken op de agenda staan, zoals een regeringsonderhandeling en een staatshervorming. En een grote meerderheid, ondergetekende incluis, zou serieus met de vinger naar het voorhoofd beginnen wijzen moest één of andere geschifte commentator het in zijn hoofd halen de volgende dag excuses te eisen van Didier Reynders voor die vuile Walenstreek. En in het Nederlands dan nog wel, en een beetje rap!

Maar zo ging het verhaal dus wel aan de Franstalige zijde van de taalgrens. Merkwaardig eigenlijk, want ze hebben daar toch wel andere katten te geselen, zou ik denken. De Vlamingen maken zich druk over de werkgelegenheid, de vergrijzing en de toepassing van de Grondwet, maar de Franstaligen, met een werkloosheidsgraad die het dubbele van die in Vlaanderen bedraagt, een sociale zekerheid die totaal afhankelijk is van een stevige sponsoring uit het Noorden en die ondertussen al aan een derde of vierde Marshallplan toe zijn –ik, en ik alleen niet ben de tel al kwijtgeraakt– die Franstaligen eisen dus dat Yves Leterme zijn excuses in het Frans zou aanbieden omdat hij het volkslied van een buurland aanhief. Wie echter durft te beweren dat het erop lijkt dat de Franstalige journalisten hem zoeken en er daarbij niet voor terugschrikken de spreekwoordelijke spijkers desnoods op het droge te gaan zoeken na ze er zelf gelegd te hebben is natuurlijk wel van bijzondere kwade (Vlaamse) wil – enfin, volgens die Franstalige journalisten dan toch.

Eerlijk gezegd, zou het niet passender zijn als de Franstaligen eens hún excuses zouden aanbieden voor al die onzin? Het hoeft zelfs niet in het Nederlands, want daar krijgen we gewoonlijk toch alleen maar oorpijn van. En dat ze daarna eens de meststallen in en rond Charleroi uitkuisen, iets aan hun economie doen, en ons verder gewoon met rust laten. Zo een beetje zoals een volwassen volk misschien, dat zich niet met de regelmaat van de klok hoeft op te peppen door op het buurvolk te schimpen. Misschien dat er dan zelfs nog een toekomst zou kunnen bestaan voor de Belgische federatie…

Wilfried Martens ook al orangist? (Hoegin)

Is na Siegfried Bracke nu ook Wilfried Martens orangist geworden? Tenzij ik hem totaal verkeerd begrepen heb, wil hij vandaag in Het Laatste Nieuws de klok 180 jaar terugdraaien in de tijd.

Voor alle zekerheid citeren we hem letterlijk:

Je kunt hier, in het centrum van Europa, toch geen drie ministaatjes maken. Ik ben geen separatist.

Ten gronde heeft Wilfried Martens natuurlijk gelijk: het soortelijk gewicht in de Europese Unie van een Koninkrijk der Nederlanden met 27 miljoen inwoners dat met één stem zou spreken zou ontegensprekelijk een pak zwaarder wegen dan dat van de drie ministaatjes Nederland, België en Luxemburg elk apart, of, als het eens wil meezitten, samen. Maar hij had wel een iets beter moment kunnen uitkiezen dan de huidige eerder problematische post-electorale periode, met tot overmaat van ramp een Albert II die nog aan het herstellen is van een heupoperatie en pas vandaag voor het eerst op krukken heeft kunnen stappen.

Of zou hij soms denken dat het België van vandaag geen ministaatje is, en heeft hij nog nooit van Luxemburg gehoord?